سوسک خرطوم دار حنایی چیست

یک آفت قرنطینه ای می باشد که سبب آسیب به تنه برخی درختان به خصوص نخل خرما می شود.

رده بندی حشره

این جانور جزء شاخه بندپایان، رده حشرات، راسته قاب بالان، خانواده سوسکچه های خرطوم دار، جنس Rhynchophorus و گونه ferrugineus می باشد.

چرخه زندگی حشره

شامل چهار مرحله تخم، لارو، شفیره و حشره بالغ می باشد.

سوسک خرطومدار

شکل، اندازه و رنگ حشره

تخم حشره شبیه دانه برنج و به رنگ سفید مایل به شیری می باشد، لارو ها درشت، ضخیم و بدون پا به رنگ سفید شیری مایل به زرد و کپسول سر قهوه ای متمایل به قرمز و بیشترین طول آن ها 50 میلی متر و عرض 20 میلی متر می باشد. طول شفیره بین 50 تا 59 میلی متر و عرض 20 تا 40 میلی متر می باشد که سطح آن ها براق بوده و به رنگ شکلاتی مایل به قهوه ای مشاهده می شوند.

پراکنش حشره در ایران و جهان

گسترش این حشرات در کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس، عربستان، عراق، هندوستان و پاکستان و کشورهای جنوب شرق آسیا و برخی کشورهای اروپایی گزارش شده است. در ایران اولین بار در سال 1369 در استان سیستان بلوچستان شهرستان سراوان گزارش شد که خوشبختانه به خاطر قرنطینه کنترل گردد اما متاسفانه مجدد این آلودگی در سال 1393 از طریق ورود پاجوش های آلوده به شهرستان پارسیان از استان هرمزگان ورود این آفت به داخل کشور شروع گردید و گسترش یافت.

میزبان حشره

عمده میزبان این حشره درخت نخل خرما، نخل زینتی و نارگیل است .

آسیب اقتصادی حشره و نحوه ی آن و تشخیص

این حشرات تخم های خود را در محل آسیب ناشی از حرص کردن در درخت می گذارند، لارو ها پس از خارج شدن از تخم به درون تنه نفوذ و از دستیجات آوندی، جوانه مرکزی، غلاف های تازه و لیفی نشده و بافت دمبرگ تغذیه و باعث ایجاد کانال هایی در تنه می شوند در نتیجه درخت دچار تشنگی و جوانه مرکزی آن خشک می شود که درخت از تنه شکسته و واژگون می شود.

تشخیص آلودگی به حشره

زمانی آلودگی قابل تشخیص است که خسارت شدید ایجاد شده و این علائم شامل ترشح شیرابه قهوه ای رنگ با بوی گندیده، وجود بافت جویده شده و مواد فیبری (شبیه خاک اره) در محل ورودی، شنیدن صدای تغذیه لارو ها، وجود سوراخ های متعدد (تونل لاروی) در روی تنه درخت، وجود پیله های شفیرگی خالی، افتاده در پای درخت، شکستن تنه درخت و واژگون شدن تاج.

کنترل و مبارزه با حشره

بهترین کار جهت جلوگیری از گسترش آفت قرنطینه پاجوش ها قبل از ورود می باشد چون کنترل این آفت بسیار دشوار و هزینه بر می باشد، در صورت ورود آفت باید از روش تدخینی با قرص آلومینیوم فسفید استفاده گردد.